Χριστούγεννα χωρίς χρήματα για χιλιάδες παραγωγούς - antilalospress.gr
Μοίρες
+19°C

Χριστούγεννα χωρίς χρήματα για χιλιάδες παραγωγούς

20 Νοεμβρίου 2026 -

Μια διαδικασία που θα έπρεπε να έχει ολοκληρωθεί ομαλά και εγκαίρως, μετατρέπεται σε έναν διαρκή αγώνα δρόμου για αγρότες, γεωτεχνικούς και εργαζόμενους στα Κέντρα Υποδοχής Δηλώσεων (ΚΥΔ). Οι αλλεπάλληλες παρατάσεις στην υποβολή του ΟΣΔΕ 2026, οι συνεχείς αναβαθμίσεις και αλλαγές στο πληροφοριακό σύστημα, οι τεχνικές δυσλειτουργίες και τα ασφυκτικά χρονικά περιθώρια έχουν δημιουργήσει ένα περιβάλλον έντονης ανασφάλειας, αγανάκτησης και εξάντλησης.

Η εικόνα που διαμορφώνεται στην Κρήτη, αλλά και σε άλλες περιοχές της χώρας, είναι εικόνα σοβαρής κρίσης. Τα προβλήματα στη διαδικασία υποβολής των δηλώσεων δεν περιορίζονται πλέον στην καθυστέρηση μιας διοικητικής πράξης, αλλά επεκτείνονται στην καθημερινότητα των παραγωγών, στην εργασιακή κατάσταση των ανθρώπων που στελεχώνουν τα ΚΥΔ και, τελικά, στη λειτουργία του ίδιου του αγροτικού τομέα.

Όπως έχει ήδη καταγράψει ο Αντίλαλος, σε Κέντρα Υποδοχής Δηλώσεων έχουν καταγραφεί περιστατικά έντασης, ακόμη και απειλές κατά εργαζομένων, ενώ άνθρωποι που καλούνται να διαχειριστούν χιλιάδες φακέλους υπό εξαιρετικά πιεστικές συνθήκες βρίσκονται πλέον στα όρια της ψυχικής και σωματικής εξάντλησης, με περιστατικά έντονης ψυχολογικής επιβάρυνσης και κρίσεων πανικού.Η κρίση, ωστόσο, δεν ξεκίνησε τώρα. Από την καθυστερημένη ενεργοποίηση της νέας πλατφόρμας MyAgro μέχρι τις συνεχείς αλλαγές στη διαδικασία καταχώρισης, η φετινή χρονιά έχει εξελιχθεί σε μια διαρκή δοκιμασία για το σύνολο του αγροτικού οικοσυστήματος.

Οι εκπρόσωποι των ΚΥΔ φωνάζουν από την πρώτη στιγμή μαζί και η Ένωση Ηρακλείου. Από τα τέλη Αυγούστου είχαν επισημάνει, γιατί αυτοί έβλεπαν τα προβλήματα της πλατφόρμας, πως ο χρόνος που χρειάζεται είναι πολύ περισσότερος από αυτόν που έχει δώσει η ΑΑΔΕ. Επίσης, από τον Σεπτέμβριο, η Περιφέρεια Κρήτης είχε αναδείξει σε ευρεία σύσκεψη τα σοβαρά προβλήματα που προέκυψαν από τη μετάβαση στη νέα πλατφόρμα, επισημαίνοντας τις καθυστερήσεις στην ενεργοποίηση των δικαιωμάτων των παραγωγών και τον κίνδυνο να μην καταβληθούν οι ενισχύσεις στον προβλεπόμενο χρόνο. Στην ίδια συζήτηση είχαν τεθεί οι επιπτώσεις στα επενδυτικά προγράμματα, στα Σχέδια Βελτίωσης, στους Νέους Αγρότες και στις Ομάδες Παραγωγών.

Μόλις την περασμένη Κυριακή, η ΑΑΔΕ ανακοίνωσε νέα παράταση έως τη Δευτέρα 30 Νοεμβρίου 2026 για την υποβολή της Ενιαίας Αίτησης Ενίσχυσης. Η προθεσμία αφορά νέες αιτήσεις, τροποποιήσεις και παρεμβάσεις αγροτικής ανάπτυξης.

Ωστόσο, για όσους παραγωγούς επιδιώκουν να συμπεριληφθούν στην προγραμματισμένη προκαταβολή της 30ής Νοεμβρίου, η καταληκτική ημερομηνία είναι πολύ πιο πιεστική. Οι αιτήσεις και οι σχετικές τροποποιήσεις που θα ληφθούν υπόψη για την προκαταβολή θα πρέπει να έχουν υποβληθεί έως την Πέμπτη 19 Νοεμβρίου, εφόσον πληρούνται οι προβλεπόμενες προϋποθέσεις.

Στο πλαίσιο αυτό, η ΑΑΔΕ εισήγαγε και τη διαδικασία της «ΕΑΕ Απλουστευμένης Υποβολής», επιχειρώντας να διευκολύνει παραγωγούς που είχαν υποβάλει αίτηση το προηγούμενο έτος, αλλά δεν είχαν προχωρήσει σε φετινή υποβολή έως τις 14 Νοεμβρίου, ώστε να μπορέσουν να ενταχθούν στην προκαταβολή.

Πρόκειται ουσιαστικά για μια διαδικασία αξιοποίησης και επικαιροποίησης προσυμπληρωμένων στοιχείων της προηγούμενης δήλωσης, η οποία παρέχει τη δυνατότητα υποβολής για την προκαταβολή, χωρίς να αλλάζει το προγραμματισμένο χρονοδιάγραμμα πληρωμών.

Κι όλα αυτά, ενώ εδώ και μήνες ο αγροτικός κόσμος βρίσκεται σε έναν πρωτοφανή αγώνα δρόμου, προσπαθώντας να ολοκληρώσει τις δηλώσεις του, να διασφαλίσει τις ενισχύσεις και να καλύψει υποχρεώσεις που συσσωρεύονται, την ώρα που το κόστος παραγωγής παραμένει υψηλό και η οικονομική πίεση στον πρωτογενή τομέα εντείνεται.

Την αγωνία και την έντονη ανησυχία των ανθρώπων που βρίσκονται καθημερινά στην πρώτη γραμμή της διαδικασίας περιγράφει ο πρόεδρος του Παγκρήτιου Συλλόγου Γεωπόνων Μελετητών Τεχνολόγων και μέλος της Επιτροπής για τα ΚΥΔ, Νίκος Κουτεντάκης, ο οποίος κάνει λόγο για αλλεπάλληλες αλλαγές, χωρίς επαρκή χρόνο προσαρμογής και χωρίς να έχει διασφαλιστεί ότι το σύστημα μπορεί να λειτουργήσει με ομαλό και αξιόπιστο τρόπο.

«Στις 10 Νοεμβρίου μας είπαν ότι έχουμε παράταση έως τις 17/11 και μέχρι χθες έπρεπε να τελειώνουμε με την ενιαία ενίσχυση. Για τα μητρώα και το Κομφούζιο μας έδωσαν προθεσμία έως τις 15/11. Μας επαλήθευσαν, αλλά έγιναν δύο αλλαγές κι έτσι έδωσαν νέα παράταση έως τις 19/11, εντάσσοντας πλέον τη διαδικασία της “απλουστευμένης υποβολής”… Υποβολή δήλωσης, δηλαδή, εν ολίγοις, της περσινής δήλωσης. Αυτή είναι εικόνα πανικού!», αναφέρει χαρακτηριστικά.

Όπως εξηγεί, στη συνέχεια δόθηκε χρονικό περιθώριο από τις 20 έως τις 30 Νοεμβρίου για την ολοκλήρωση των διαδικασιών, ώστε να καταστεί δυνατή η προκαταβολή στις 30 του μήνα.

«Γι’ αυτό γίνονται όλα. Αλλά δε σκέφτηκαν… Φτάνει ο χρόνος; Δε φτάνει! Και φοβάμαι ένα πράγμα: Εάν κάνουν την πληρωμή στις 30 του μήνα, χωρίς ελέγχους, για την ώρα τα χρήματα θα είναι καλά. Μετά, όμως, που θα γίνουν οι διασταυρωτικοί έλεγχοι; Με τρομάζει αυτό που θα δούμε, γιατί θα βρεθούμε μπροστά σε πολλά αχρεώστητα! Από την άλλη πλευρά, εάν τώρα επιχειρήσουν να κάνουν έναν διασταυρωτικό έλεγχο, στις 30 Νοεμβρίου, θα έχουμε μία πληρωμή φιάσκο! Δηλαδή, μπρος γκρεμός και πίσω ρέμα!», σημειώνει.

Ιδιαίτερα ανησυχητικά είναι, σύμφωνα με τον ίδιο, τα στοιχεία που προκύπτουν από την επεξεργασία των αιτήσεων, καθώς καταγράφονται προβλήματα που, εάν δεν αντιμετωπιστούν εγκαίρως, ενδέχεται να οδηγήσουν σε σοβαρές δυσκολίες κατά τη διαδικασία των ελέγχων και των πληρωμών.

Ο κ. Κουτεντάκης αναφέρει ότι, σε σχετικό εγχείρημα που πραγματοποιήθηκε, προέκυψαν 1.400 οριστικοποιημένες αιτήσεις και 77.000 επικαλύψεις, αριθμός που, όπως υποστηρίζει, καταδεικνύει το μέγεθος των προβλημάτων που παραμένουν.

«Με αυτά τα δεδομένα, δεν μπορούν να γίνουν σωστές πληρωμές», ξεκαθαρίζει, υπογραμμίζοντας ότι το ζητούμενο δεν είναι να πραγματοποιηθεί μια βιαστική πληρωμή, αλλά να διασφαλιστεί ότι τα χρήματα θα καταλήξουν στους πραγματικούς δικαιούχους, χωρίς να δημιουργηθούν νέες εκκρεμότητες και προβλήματα.

«Εναλλακτικά, θα έπρεπε να γίνει σωστά η διαδικασία χωρίς αυτή την πίεση που βιώνουμε και ας γίνει λίγο αργότερα η πληρωμή», σημειώνει.

Την ίδια ώρα, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΑΑΔΕ που επικαλείται, έως το βράδυ της περασμένης Κυριακής είχαν οριστικοποιηθεί περίπου 392.000 αιτήσεις, γεγονός που αφήνει μεγάλο αριθμό παραγωγών εκτός της διαδικασίας ολοκλήρωσης.

«Άρα, λείπουν πάνω από 200.000 αιτήσεις. Επίσης, φαίνεται πως κάθε μέρα μπαίνουν 16.000-18.000 άτομα, αλλά το 40% αφορά σε αιτήσεις με πρωτόκολλο. Άρα κάθε μέρα έχουμε περίπου 10.000 αιτήσεις. Δεν βγαίνει ο χρόνος», επισημαίνει, εκφράζοντας την ανησυχία του για το κατά πόσο είναι εφικτή η ολοκλήρωση των διαδικασιών μέσα στα χρονικά περιθώρια που έχουν τεθεί.

Οι συνέπειες των καθυστερήσεων δεν περιορίζονται στην προκαταβολή της βασικής ενίσχυσης. Στο επίκεντρο της ανησυχίας βρίσκονται και προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης, τα οποία κινδυνεύουν να βρεθούν αντιμέτωπα με νέα προβλήματα εξαιτίας της καθυστέρησης στην ολοκλήρωση των διαδικασιών.

Ο Νίκος Κουτεντάκης κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για το πρόγραμμα της Βιολογικής Γεωργίας, υποστηρίζοντας ότι οι διαδικασίες του Πυλώνα 2, δηλαδή των παρεμβάσεων αγροτικής ανάπτυξης, έρχονται να προστεθούν σε ένα ήδη επιβαρυμένο σύστημα, χωρίς να υπάρχει ο απαιτούμενος χρόνος για την ομαλή διεκπεραίωσή τους.

«Πρώτο θύμα είναι το πρόγραμμα της βιολογικής γεωργίας. Από τις 16 έως τις 22 του μήνα είναι ανοιχτό το σύστημα για την προκαταβολή… Μέσα σε λίγες μέρες, τι να προλάβουμε να σώσουμε;», διερωτάται.

Παράλληλα, ιδιαίτερα κρίσιμη χαρακτηρίζει την κατάσταση για το πρόγραμμα των Νέων Αγροτών, επισημαίνοντας ότι, εάν δεν προχωρήσουν οι πληρωμές έως τις 31 Δεκεμβρίου, υπάρχει κίνδυνος απώλειας κοινοτικών κονδυλίων.

Στο ίδιο πλαίσιο, προβλήματα και καθυστερήσεις απειλούν να επηρεάσουν και τα περσινά Σχέδια Βελτίωσης, αλλά και το πρόγραμμα των Γεωργικών Συμβούλων, δημιουργώντας ένα ευρύτερο ντόμινο επιπτώσεων σε επενδύσεις, επιχειρηματικά σχέδια και δραστηριότητες που συνδέονται με την αγροτική παραγωγή.

Η Κρήτη, όπου ο πρωτογενής τομέας αποτελεί βασικό πυλώνα της οικονομίας, βρίσκεται έτσι αντιμέτωπη με μια κρίση που δεν αφορά μόνο την υποβολή μιας δήλωσης ή την καθυστέρηση μιας επιδότησης. Αφορά τη λειτουργία των αγροτικών εκμεταλλεύσεων, τη δυνατότητα υλοποίησης επενδύσεων, την οικονομική επιβίωση παραγωγών και την αξιοπιστία ενός συστήματος που καλείται να διαχειριστεί εκατοντάδες χιλιάδες αιτήσεις.

Το ερώτημα πλέον δεν είναι μόνο αν θα προλάβουν οι παραγωγοί να υποβάλουν τις δηλώσεις τους. Είναι αν, μέσα σε αυτό το ασφυκτικό χρονοδιάγραμμα, θα μπορέσει να διασφαλιστεί μια ομαλή, αξιόπιστη και ουσιαστική διαδικασία ελέγχου και πληρωμών, χωρίς να μεταφερθούν τα σημερινά προβλήματα στις επόμενες μήνες και στις επόμενες χρηματοδοτήσεις.