Σύγκρουση τρένων στην Ισπανία: Ηχητικά ντοκουμέντα αποκαλύπτουν το μοιραίο λάθος του ελεγκτή -Ο διάλογός του με την μηχανοδηγό της αμαξοστοιχίας

Η τραγωδία με τους 68 νεκρούς και τους 107 τραυματίες στην Ούρδα, στην επαρχία του Τολέδο, έχει προκαλέσει ερωτήματα σχετικά με τις συνθήκες υπό τις οποίες σημειώθηκε η σύγκρουση των δύο αμαξοστοιχιών.

Οι δύο ηχογραφήσεις καταγράφουν τις συνομιλίες της μηχανοδηγού της ακινητοποιημένης αμαξοστοιχίας της Iryo με τον ελεγκτή σιδηροδρομικής κυκλοφορίας στον σταθμό Ατότσα.Η τρίτη αφορά την επικοινωνία του μηχανοδηγού της αμαξοστοιχίας υψηλής ταχύτητας AVE, που ακολουθούσε, με τον ίδιο ελεγκτή και αναδεικνύει τα πιθανά λάθη στους χειρισμούς πριν από το δυστύχημα.

Σύμφωνα με την ισπανική εφημερίδα El País, η οποία δημοσιοποίησε τις ηχογραφήσεις των συνομιλιών μεταξύ των μηχανοδηγών και των ελεγκτών, ο ελεγκτής δίνει εντολή στο AVE, το οποίο βρισκόταν 25 χιλιόμετρα πίσω από την αμαξοστοιχία της Iryo, να συνεχίσει την πορεία του «κανονικά» και όχι με οπτική επιτήρηση, όπως προέβλεπε το πρωτόκολλο, με ανώτατο όριο ταχύτητας τα 40 χιλιόμετρα την ώρα.Την ίδια εντολή να συνεχίσει την πορεία της «κανονικά» φέρεται να λαμβάνει και η αμαξοστοιχία της Iryo. Ωστόσο, στις 08:48, μόλις πέντε λεπτά πριν από τη σύγκρουση, η μηχανοδηγός της Iryo επικοινώνησε εκ νέου με το κέντρο ελέγχου στη Μαδρίτη. Κατά την επικοινωνία αυτή, ενημέρωσε ότι δεν μπορούσε να επανεκκινήσει το σύστημα της αμαξοστοιχίας και ότι «παρέμενε ακινητοποιημένη».

Η ανάρτηση της El País στο X με τις ηχογραφήσεις των επικοινωνιών:

Ο χαρακτηριστικός διάλογος
Στις ηχογραφημένες συνομιλίες, τις οποίες έχει στη διάθεσή της η El Pais η μηχανοδηγός ενημερώνει τον ελεγκτή.

Ελεγκτής: 6076, εδώ Ατότσα.
Μηχανοδηγός της Iryo: Καλησπέρα, το τρένο δεν μου επιτρέπει να κάνω επανεκκίνηση στο σύστημα LZB. Γι’ αυτόν τον λόγο παραμένω ακινητοποιημένη στο σήμα εισόδου.
Ελεγκτής: Εντάξει. Ελήφθη. Εάν αντιμετωπίσετε και άλλο πρόβλημα καλέστε μας.
Μηχανοδηγός της Iryo: Εντάξει, θα σας ξανακαλέσω.

Στη συνέχεια κλείνει το τηλέφωνο και ακούγεται ο ελεγκτής να λέει στους συναδέλφους του στο κέντρο ελέγχου:

Ελεγκτής: Σοβαρά τώρα, ρε φίλε. Το 6076 έχει προβλήματα με τον εξοπλισμό. Αυτός είναι με ένα meta 40 (δηλαδή χιλιόμετρα) μέχρι να μπορέσει να σταματήσει, μέχρι να σταματήσει.

Παρότι ο μηχανοδηγός δεν δήλωσε ποτέ ότι είχε ολοκληρώσει τη διαδικασία επαναφοράς του συστήματος, το κέντρο ελέγχου έδωσε στο άλλο τρένο άδεια να συνεχίσει την πορεία του με κανονική ταχύτητα, χωρίς να επιβάλει το όριο των 40 χλμ./ώρα, το οποίο προβλέπεται σε περιπτώσεις δυσλειτουργίας του αυτόματου συστήματος σηματοδότησης.

Δεύτερος ελεγκτής: Περίμενε ένα λεπτό…
Ελεγκτής: Ναι αλλά δεν έφτανε στη διαδρομή. Είχε έναν meta 40 να συνεχίσει στο BSL. Δεν έχουμε αλλάξει. Έχουμε πρόβλημα στην Ούρδα.

Οι υπόλοιποι διάλογοι λίγο πριν την τραγωδία
AVE – Κέντρο ελέγχου

AVE: Ατότσα; Μου έβγαλε σφάλμα λόγω μερικής απώλειας της κατάληψης της γραμμής 000. Με ακούς;

Κέντρο ελέγχου: Ναι, ναι, σε ακούω. Σε πήρα για να σου δώσω το τηλέφωνο.

AVE: Με καλεί ήδη το τρένο 2080.

Κέντρο ελέγχου: Εντάξει, τότε θα του δώσω άδεια να συνεχίσει. Θα πρέπει να τους αποσυνδέσουμε, βέβαια.

AVE: Κάτι συμβαίνει.

Κέντρο ελέγχου: Αυτή τη στιγμή έχεις ένδειξη στάσης και μηδενική ταχύτητα-στόχο, σωστά;

AVE: Ναι.

Κέντρο ελέγχου: Έχει τεθεί εκτός λειτουργίας ο κεντρικός σταθμός της Ούρδα. Γι’ αυτό ρωτάμε σχετικά. Μου είπαν να δούμε αν μπορούν να κινηθούν γρήγορα. Μια στιγμή. Περίμενε, εξετάζουμε αν πρέπει να γίνει αποσύνδεση ή όχι. Μια στιγμή.

AVE: Εντάξει, εντάξει.

Κέντρο ελέγχου: Να το αποσυνδέσω; Το BCL, σωστά; Με τη μία. Μπορείς να το σημειώσεις; Θα προχωρήσουμε στην αποσύνδεση, εντάξει;

AVE: Ναι, εντάξει, σύμφωνοι.

Κέντρο ελέγχου: Μια στιγμή. Μου έχουν αφήσει εδώ τον δείκτη του φύλλου και αυτό επίσης, οπότε… αλήθεια τώρα… Πρόκειται για αποσύνδεση στο… LZB4; Μηχανοδηγέ του τρένου, αποσυνδέστε το σύστημα.

AVE: Ναι, με ποιον αριθμό;

Κέντρο ελέγχου: Περίμενε, όμως. Κοιτούσα τις οδηγίες, γιατί εδώ λέει να το αποσυνδέσουμε και να το επανασυνδέσουμε, να το αποσυνδέσουμε και να το επανασυνδέσουμε. Περίμενε.

Περιμένετε λίγο. Έχουμε μπερδευτεί, γιατί λένε ότι θα το διορθώσουν. Μια στιγμή. Όχι, και μετά το επανασυνδέετε. [Θόρυβος.] Θα παρουσιάσει ξανά βλάβη. Είναι το 4… Όταν περάσει από την Ούρδα και λυθεί το πρόβλημα, θα μπορέσει να συνδεθεί ξανά;

Εντάξει, άρα πρόκειται για την εντολή επανασύνδεσης. Στη συνέχεια, όταν περάσει από την Ούρδα και δεν θα έχουμε πλέον αυτά τα προβλήματα, μόλις περάσει από κάποιο CDI, θα αναλάβει ξανά το σύστημα, εντάξει; Το δικό μου είναι το LZB4 και ο δικός μου αριθμός είναι 773.

Κέντρο Ελέγχου Κυκλοφορίας (CRC) Ατότσα στις 08:36: Μηχανοδηγέ του τρένου 2080, αποσυνδέστε και επανασυνδέστε το σύστημα LZB και συνεχίστε την πορεία σας υπό το καθεστώς λειτουργίας BSL, με κανονική ταχύτητα.

Συνομιλία του κέντρου ελέγχου με τη μηχανοδηγό του τρένου Iryo

08:41 Πρώτη τηλεφωνική επικοινωνία με το Iryo

Μηχανοδηγός: Καλημέρα, Ατότσα. Παρουσιάστηκε απώλεια μετάδοσης ενώ κινούμουν με το σύστημα BZL. Το επόμενο [τρένο] πρέπει να κινηθεί στο 113 με ταχύτητα άνω των 200 [χλμ./ώρα]. Ωστόσο, δεν αποκαταστάθηκε η μετάδοση. Έχω ακινητοποιηθεί μπροστά στο σήμα εισόδου της Ούρδα.

Κέντρο ελέγχου: Εντάξει, μια στιγμή. Εδώ αναφέρεται το εξής για τον μηχανοδηγό του τρένου 6076: αποσυνδέστε το σύστημα και επανασυνδέστε το.

Μηχανοδηγός: Και επανασυνδέστε το.

Κέντρο ελέγχου: Συνεχίστε την πορεία σας υπό το καθεστώς λειτουργίας BFL, με κανονική ταχύτητα.

Η Iryo υποστηρίζει ότι δεν έλαβε άδεια να συνεχίσει
Όμως, από την πλευρά της, η εταιρεία Iryo υποστηρίζει ότι είχε λάβει εντολή από το κέντρο ελέγχου της Adif, στον σταθμό Ατότσα, να επανεκκινήσει το σύστημα μετά τη διακοπή λειτουργίας του συστήματος ασφαλείας LZB.

Σύμφωνα με πηγές της διοίκησης της εταιρείας, τις οποίες επικαλείται η εφημερίδα El Mundo, όπως ακούγεται, η αμαξοστοιχία βρισκόταν εκείνη τη στιγμή στη διαδικασία επανεκκίνησης του συστήματος. Η διαδικασία αυτή, όπως διευκρινίζουν οι ίδιες πηγές, «διαρκεί αρκετά λεπτά». Ως εκ τούτου «δεν είχαμε άδεια να συνεχίσουμε την πορεία» αναφέρουν χαρακτηριστικά.

Ο υπουργός Μεταφορών και Βιώσιμης Κινητικότητας της Ισπανίας, Όσκαρ Πουέντε, δήλωσε ότι είχε δοθεί εντολή σε ορισμένες από τις έξι αμαξοστοιχίες που είχαν ακινητοποιηθεί μετά τη διακοπή λειτουργίας του συστήματος σηματοδότησης να συνεχίσουν την πορεία τους. Ωστόσο, η Iryo υποστηρίζει ότι δεν έλαβε ποτέ τέτοια εντολή και ότι, για τον λόγο αυτό, διατήρησε την αμαξοστοιχία της ακινητοποιημένη.

Παράλληλα, οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι το κέντρο ελέγχου έδωσε εντολή στην αμαξοστοιχία υψηλής ταχύτητας AVE, η οποία δέκα λεπτά αργότερα συγκρούστηκε με την αμαξοστοιχία της Iryo, να «συνεχίσει την πορεία της με κανονική ταχύτητα».

Σύμφωνα με την εκδοχή της Iryo, η σύγκρουση σημειώθηκε με μεγάλη ταχύτητα, ενώ η αμαξοστοιχία της βρισκόταν ακόμη στη διαδικασία επανεκκίνησης του συστήματος.

Η εκδοχή της Adif
Σύμφωνα με την εκδοχή της Adif, εξετάζοντας τις καταγραφές των επικοινωνιών και την αλληλουχία των συμβάντων, η αμαξοστοιχία της Iryo επικοινώνησε με το κέντρο ελέγχου στις 08:41 και έλαβε την εντολή να συνεχίσει την πορεία της «κανονικά». Πρόκειται, σύμφωνα με την Adif, για την ίδια εντολή που δόθηκε και στην αμαξοστοιχία AVE.

Η συγκεκριμένη οδηγία σήμαινε ότι δεν εφαρμόστηκε η διαδικασία της «κίνησης με οπτική επιτήρηση» (marcha a la vista), κατά την οποία η αμαξοστοιχία κινείται με μειωμένη ταχύτητα, ώστε ο μηχανοδηγός να μπορεί να εντοπίσει εγκαίρως ενδεχόμενο πρόβλημα στη γραμμή και να αντιδράσει αναλόγως.

Πηγή: iefimerida.gr