Προς μια βαθιά δημοσιονομική κρίση οδεύει η Γερμανία, σύμφωνα με κορυφαίους οικονομολόγους.
«Αυτή η δημοσιονομική πολιτική δεν μπορεί να διατηρηθεί μακροπρόθεσμα», δήλωσε στην εφημερίδα Welt am Sonntag (η εκδοχή της Welt το Σαββατοκύριακο) ο Κλέμενς Φουστ, πρόεδρος του Ινστιτούτου Οικονομικών Ερευνών Ifo του Μονάχου.
Ο κυβερνητικός συνασπισμός Χριστιανοδημοκρατών και Σοσιαλδημοκρατών (CDU/CSU και SPD) θα πρέπει, ενόψει της κατάρτισης του ομοσπονδιακού προϋπολογισμού για το 2028, να προσδιορίσει ποιες δαπάνες έχουν προτεραιότητα, όπως για παράδειγμα οι εξοπλισμοί και οι υποδομές.
«Όλες οι υπόλοιπες δαπάνες θα πρέπει να παγώσουν ή, εφόσον είναι δυνατόν, να περικοπούν», δήλωσε ο Φουστ. Εάν δεν υπάρχει σχετική διάθεση στο εσωτερικό του κυβερνητικού συνασπισμού, τότε οι αυξήσεις φόρων θα είναι αναπόφευκτες. «Μια αύξηση του ΦΠΑ θα ήταν η λύση με τις λιγότερο αρνητικές επιπτώσεις στην οικονομική ανάπτυξη», πρόσθεσε.
Τη νύχτα προς την Παρασκευή, η Επιτροπή Προϋπολογισμού του Ομοσπονδιακού Κοινοβουλίου ενέκρινε, έπειτα από σχεδόν 16 ώρες διαπραγματεύσεων, τον ομοσπονδιακό προϋπολογισμό για το 2027.
Οι δαπάνες του τακτικού κρατικού προϋπολογισμού αυξάνονται στο επίπεδο – ρεκόρ των 561 δισ. ευρώ.
Ο προβλεπόμενος νέος δανεισμός, συνολικού ύψους 210 δισ. ευρώ, είναι ο δεύτερος υψηλότερος στην ιστορία της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας.
«Τα χρήματα αυτά θα λείψουν από την ελάφρυνση των πολιτών»
Η αντιπολίτευση άσκησε έντονη κριτική στον προϋπολογισμό. Ο αρμόδιος για θέματα προϋπολογισμού της AfD, Μίχαελ Εσπεντίλερ, προειδοποίησε για την αυξανόμενη οικονομική επιβάρυνση που προκαλεί η διαρκής άνοδος των πληρωμών τόκων για το δημόσιο χρέος.
«Πρόκειται για χρήματα που στο μέλλον θα μας λείψουν από τις συντάξεις, από την υγεία και από την προσπάθεια ελάφρυνσης των οικονομικών βαρών των πολιτών», δήλωσε.
Από την πλευρά του, ο αρμόδιος για θέματα προϋπολογισμού των Πρασίνων, Σεμπάστιαν Σέφερ, κατήγγειλε ότι, μέσω μεταφορών κονδυλίων δισεκατομμυρίων ευρώ και αμφιλεγόμενων χρηματοδοτικών σχημάτων, αποκρύπτεται η πραγματική έκταση των οικονομικών επιβαρύνσεων.
«Πρόκειται για μια παράγκα χωρίς θεμέλια», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Ο αρμόδιος για θέματα προϋπολογισμού του κόμματος της Αριστεράς (Die Linke), Ντίτμαρ Μπαρτς, χαρακτήρισε τον προϋπολογισμό «έναν λαβύρινθο χρεών, τεχνασμάτων και μετατοπίσεων κονδυλίων».
Η Ομοσπονδιακή Βουλή (Bundestag) αναμένεται να εγκρίνει τον προϋπολογισμό σε δύο εβδομάδες.
Το κατά πόσον θα υπάρξουν μέχρι τότε αλλαγές θα κριθεί την Τρίτη, κατά τη συνεδρίαση της επιτροπής του κυβερνητικού συνασπισμού, όπου ο καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς (CDU) θα επαναφέρει το αίτημά του για μείωση του φόρου ηλεκτρικής ενέργειας.
Ο αρμόδιος για θέματα προϋπολογισμού του SPD, Τόρστεν Ρούντολφ, εμφανίστηκε θετικός στο ενδεχόμενο αυτό, έθεσε όμως έναν σαφή όρο: «Δεν πρέπει να χρηματοδοτήσουμε κάτι τέτοιο μέσω νέου δανεισμού». Σε αυτή την περίπτωση, θα πρέπει να γίνουν περικοπές δαπανών σε άλλους τομείς.
Μια τόσο καθυστερημένη τροποποίηση του προϋπολογισμού θα αποτελούσε πρωτοφανές γεγονός.
Ο αρμόδιος για θέματα προϋπολογισμού του CDU, Κρίστιαν Χάαζε, εξήγησε ότι, θεωρητικά, ο προϋπολογισμός θα μπορούσε να τροποποιηθεί ακόμη και μετά την ολοκλήρωση της τελικής συνεδρίασης εξέτασης και αναθεώρησής του. Ωστόσο, κάτι τέτοιο δεν έχει συμβεί ποτέ στο παρελθόν.
Τι λένε οι οικονομολόγοι
Οι οικονομολόγοι συμφωνούν ότι οι δύσκολες και χρονοβόρες διαπραγματεύσεις για τον προϋπολογισμό του 2027 ενδέχεται να αποδειχθούν σχετικά εύκολες, συγκριτικά με όσα πρόκειται να αντιμετωπίσει στη συνέχεια ο κυβερνητικός συνασπισμός.
Ο Άχιμ Βάμπαχ, πρόεδρος του Κέντρου Ευρωπαϊκής Οικονομικής Έρευνας Leibniz (ZEW), εκτιμά ότι η κατάσταση από το 2028 και μετά θα είναι «σοβαρότερη απ’ όσο αφήνει να εννοηθεί η ανάκαμψη της οικονομικής συγκυρίας». Όπως εξηγεί, το επιτόκιο δανεισμού βρίσκεται πάνω από τον ρυθμό οικονομικής ανάπτυξης, γεγονός που σημαίνει ότι το κράτος δεν μπορεί να μειώσει το βάρος του χρέους του μέσω της οικονομικής μεγέθυνσης.
Ως άμεση προτεραιότητα, ο Βάμπαχ προσδιορίζει τη μεταρρύθμιση των συστημάτων κοινωνικής ασφάλισης. Παράλληλα, θεωρεί επιτακτική την ανάγκη παρέμβασης στο σκέλος των δημόσιων δαπανών.
«Οι επιδοτήσεις που δεν συμβάλλουν στην οικονομική ανάπτυξη πρέπει να καταργηθούν», δήλωσε.
Ο ίδιος εμφανίστηκε επίσης θετικός στο ενδεχόμενο αύξησης του ΦΠΑ, υπό την προϋπόθεση ότι ταυτόχρονα θα μειωθούν οι φόροι και οι ασφαλιστικές εισφορές επί του εισοδήματος, ώστε να μειωθεί η φορολογική και ασφαλιστική επιβάρυνση της εργασίας.
Μια τέτοια επιλογή θα μπορούσε, όπως είπε, να «αιτιολογηθεί από οικονομική σκοπιά».
Δυσοίωνη εικόνα
Ο Γενς Μπόισεν-Χόγκρεφε, από το Ινστιτούτο Παγκόσμιας Οικονομίας του Κιέλου (IfW), παρουσίασε μια εξίσου δυσοίωνη εικόνα. «Λόγω των διακυμάνσεων της οικονομικής συγκυρίας και ορισμένων έκτακτων παραγόντων, ενδέχεται κάποιες χρονιές να υπάρξουν προσωρινές περίοδοι ανάπαυλας.
Η γενική τάση, ωστόσο, είναι σαφώς αρνητική», δήλωσε. Αυτό οφείλεται στη συνεχή γήρανση του πληθυσμού, σε συνδυασμό με την αύξηση των δαπανών για την εξυπηρέτηση του δημόσιου χρέους.
«Πρόσθετες φορολογικές επιβαρύνσεις είναι πιθανό να καταστούν αναγκαίες, ακόμη και αν επιδειχθεί μεγάλη δημοσιονομική πειθαρχία», εκτίμησε.
Υπέρ μιας αύξησης του ΦΠΑ συνηγορεί, σύμφωνα με τον ίδιο, το γεγονός ότι αποτελεί σχετικά αποδοτική πηγή φορολογικών εσόδων, ενώ παράλληλα δεν επιβαρύνει την εξαγωγική οικονομία. Ωστόσο, από μόνη της δεν θα μπορούσε «ούτε κατά διάνοια να επιλύσει» τα δημοσιονομικά προβλήματα.
Πέρα από την αύξηση του ΦΠΑ, ο Μπόισεν-Χόγκρεφε έθεσε στο τραπέζι και άλλα μέτρα, όπως την επιβολή διοδίων στα επιβατικά αυτοκίνητα, καθώς και αλλαγές στη φορολογία κληρονομιάς.
Όπως υποστήριξε, όλες αυτές οι επιλογές είναι προτιμότερες από το να μετακυλιστεί το σύνολο των πρόσθετων οικονομικών βαρών στους εργαζομένους, είτε μέσω υψηλότερων ασφαλιστικών εισφορών είτε μέσω της λεγόμενης «ψυχρής προοδευτικότητας».
Ο όρος αυτός περιγράφει την έμμεση αύξηση της φορολογικής επιβάρυνσης που προκύπτει όταν οι ονομαστικές αποδοχές αυξάνονται, για παράδειγμα λόγω του πληθωρισμού, και οι εργαζόμενοι μετακινούνται σε υψηλότερα φορολογικά κλιμάκια, χωρίς να έχει αυξηθεί αντίστοιχα η πραγματική αγοραστική τους δύναμη.
Ο Μπόισεν-Χόγκρεφε κατανοεί, πάντως, τις προσδοκίες της κυβέρνησης για οικονομική ανάπτυξη: «Χωρίς ανάπτυξη, τα πράγματα θα γίνουν ακόμη πιο δραματικά».
Πηγή: ΟΤ
Πηγή in.gr



