Δύο στους τρεις νέους έχουν βιώσει κακοποίηση, παραμέληση ή βία

Περισσότεροι από δύο στους τρεις συμμετέχοντες, σύμφωνα με την έρευνα ανέφεραν τουλάχιστον μία δυσμενή εμπειρία ως παιδιά, όπως κακοποίηση, παραμέληση ή βία μέσα στην οικογένεια. Επίσης, περισσότεροι από ένας στους πέντε ανέφεραν τέσσερις ή περισσότερες τέτοιες εμπειρίες.

Οι συμμετέχοντες που είχαν ζήσει περισσότερες δύσκολες εμπειρίες ως παιδιά ανέφεραν συχνότερα ότι είχαν ασκήσει ή υποστεί σωματική βία ως νέοι ενήλικες.

Συγκεκριμένα, μεταξύ όσων ανέφεραν τέσσερις ή περισσότερες, το 26,8% δήλωσε ότι είχε ασκήσει σωματική βία τον προηγούμενο χρόνο, δηλαδή περίπου ένας στους τέσσερις.

Στην ομάδα που δεν ανέφερε καμία, το αντίστοιχο ποσοστό ήταν 2,4%. Παράλληλα, το 36,9% της πρώτης ομάδας δήλωσε ότι είχε δεχθεί σωματική βία, έναντι 6% της δεύτερης.

1 στους 9 νέους στην Ευρώπη είναι εκτός εργασίας και εκπαίδευσης

Το θέμα της κακοποιήσης και βίας των νέων απασχόλησε και το πρόσφατο Διεθνές συνέδριο, με τίτλο «Connect to Protect», που πραγματοποιήθηκε στην Αθήνα, στο οποίο συμμετείχαν περισσότεροι από 110 ομιλητές και 360 σύνεδροι από πέντε ηπείρους, με οκτώ κεντρικές ομιλίες, πάνω από τριάντα συνεδρίες, πέντε βιωματικά εργαστήρια και έκθεση αναρτημένων εργασιών (posters).

Η πρόσβαση στην εκπαίδευση και στην εργασία παραμένει επίσης σημαντικό ζήτημα. Σύμφωνα με τη Eurostat, το 2025 το 11% των νέων ηλικίας 15-29 ετών στην Ευρωπαϊκή Ένωση ούτε εργαζόταν ούτε συμμετείχε σε εκπαίδευση ή κατάρτιση. Το στοιχείο αυτό δεν συνδέει τους συγκεκριμένους νέους με την παραβατικότητα.

Δείχνει πόσοι βρίσκονται έξω από βασικές διαδρομές μάθησης και επαγγελματικής προοπτικής και πόσο αναγκαίες είναι οι ευκαιρίες επιστροφής σε αυτές.

Για τα παιδιά σχολικής ηλικίας, το σχολείο έχει ιδιαίτερη σημασία. Εκεί μπορούν να γίνουν αντιληπτές αλλαγές που χρειάζονται προσοχή: συχνές απουσίες, απομάκρυνση από φίλους, έντονες συγκρούσεις ή μια ξαφνική πτώση στην επίδοση.

Καμία από αυτές τις αλλαγές δεν αποδεικνύει ότι ένα παιδί θα γίνει βίαιο.

Είναι, όμως, ένας λόγος να το πλησιάσει κάποιος και να προσπαθήσει να καταλάβει τι συμβαίνει.

Αυτό απαιτεί χρόνο και υποστήριξη για τους ίδιους τους εκπαιδευτικούς. Χρειάζεται να ξέρουν σε ποιον μπορούν να απευθυνθούν, πώς θα συνεργαστούν με την οικογένεια και ποιες υπηρεσίες μπορούν να βοηθήσουν.

Η αναγνώριση του τραύματος και η ουσιαστική συμμετοχή των παιδιών χρειάζεται να γίνονται καθημερινή πρακτική. Η οικογένεια πρέπει να μπορεί να ζητήσει βοήθεια πριν η κατάσταση φτάσει σε κρίση. Και οι υπηρεσίες χρειάζεται να συνεργάζονται, ώστε η υποστήριξη να έχει συνέχεια.

Η ανάγκη και η σπουδαιότητα της πρόληψης

Σε αυτή την προσπάθεια έχουν θέση και τοπικές παρεμβάσεις, που δεν βρίσκονται μόνο στην Αθήνα. Ανάμεσα σε αυτές το Connect Thessaloniki της ΑμΚΕ ΙΑΣΙΣ, που παρέχει ψυχοκοινωνική υποστήριξη σε νέους στο πλαίσιο της πρόληψης και αντιμετώπισης της νεανικής παραβατικότητας.