Crash test για τον ελληνικό τουρισμό από τον πόλεμο – Φόβοι για καύσιμα, αεροπορικά και ψυχολογία ταξιδιωτών
H νέα περίοδος έντασης στη Μέση Ανατολή και ειδικά στο Ιράν επαναφέρει εύλογες ανησυχίες για τις επιπτώσεις που μπορεί να έχουν οι γεωπολιτικές εξελίξεις σε έναν από τους πιο εξωστρεφείς και ευαίσθητους τομείς της ελληνικής οικονομίας: τον τουρισμό.
Αν και η σύγκρουση στην περιοχή προκαλεί διεθνή αβεβαιότητα, οι πρώτες αντιδράσεις της αγοράς χαρακτηρίζονται από συγκρατημένη αισιοδοξία. Παράγοντες του κλάδου εκτιμούν ότι ο ελληνικός τουρισμός έχει αποκτήσει σημαντική ανθεκτικότητα απέναντι σε εξωγενείς κρίσεις, μετά την εμπειρία της πανδημίας αλλά και προηγούμενων γεωπολιτικών εντάσεων.
Η εμπειρία των τελευταίων ετών οδήγησε σε καλύτερη διαχείριση κινδύνων, μεγαλύτερη διασπορά αγορών και στενότερη συνεργασία μεταξύ κράτους, αεροπορικών εταιρειών και ξενοδοχειακών ομίλων.
Η συγκρατημένη αισιοδοξία, ωστόσο, δεν σημαίνει εφησυχασμό. Ο προβληματισμός του κλάδου εστιάζεται κυρίως σε δύο βασικούς άξονες:
-
την ψυχολογία των ταξιδιωτών
-
το κόστος μεταφορών
Η διεθνής εμπειρία δείχνει ότι η ταξιδιωτική ζήτηση μπορεί να επηρεαστεί γρήγορα όταν αυξάνεται η γεωπολιτική αβεβαιότητα, ειδικά εάν μια κρίση αποκτήσει διάρκεια ή επηρεάσει διεθνείς μεταφορές.
Ταυτόχρονα, η πιθανή άνοδος των τιμών των καυσίμων ενδέχεται να αυξήσει το κόστος των αεροπορικών εισιτηρίων, κάτι που θα μεταφερθεί και στις τιμές των τουριστικών πακέτων.
Οι τρεις βασικές επιπτώσεις για τον κλάδο
Όπως επισημαίνει στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο Γιώργος Βεϊνόγλου, επικεφαλής Real Estate & Hospitality της EY-Parthenon στην EY Ελλάδος, η σύγκρουση δημιουργεί ένα περιβάλλον αυξημένης αβεβαιότητας που μπορεί να επηρεάσει τον τουρισμό μέσω τριών βασικών μηχανισμών:
-
Ενεργειακό κόστος
-
Λειτουργική πίεση στις επιχειρήσεις
-
Μεταβολή της ταξιδιωτικής συμπεριφοράς
Πρώτον, η άνοδος των διεθνών τιμών ενέργειας μπορεί να ενισχύσει τις πληθωριστικές πιέσεις και να περιορίσει την αγοραστική δύναμη των ταξιδιωτών. Αυτό συχνά οδηγεί σε μικρότερη διάρκεια ταξιδιών, αυξημένη ευαισθησία στις τιμές και μετατόπιση προς φθηνότερες επιλογές.
Δεύτερον, η αύξηση του ενεργειακού κόστους επηρεάζει άμεσα και τις τουριστικές επιχειρήσεις στην Ελλάδα. Ξενοδοχεία και τουριστικές μονάδες αντιμετωπίζουν υψηλότερα λειτουργικά έξοδα, γεγονός που ενδέχεται να οδηγήσει σε ανατιμολογήσεις υπηρεσιών.
Τρίτον, η γεωπολιτική αβεβαιότητα μπορεί να επηρεάσει συνολικά τη διάθεση για ταξίδια. Σε περιόδους κρίσης, πολλοί καταναλωτές προτιμούν να περιορίζουν τις δαπάνες τους ή να μεταθέτουν τα ταξίδια τους.
Πλεονέκτημα αλλά και ευαισθησία της γεωγραφικής θέσης
Η γεωγραφική θέση της Ελλάδας στην Ανατολική Μεσόγειο αποτελεί ταυτόχρονα πλεονέκτημα και πιθανή πηγή ανησυχίας.
Από τη μία πλευρά, η εγγύτητα σε περιοχές έντασης μπορεί να επηρεάσει την αντίληψη κινδύνου ορισμένων ταξιδιωτών. Από την άλλη, η Ελλάδα εξακολουθεί να θεωρείται σαφώς ασφαλέστερος προορισμός σε σχέση με άλλες περιοχές της ευρύτερης περιφέρειας, στοιχείο που ενισχύει τη συγκριτική της θέση.
Όπως σημειώνει ο κ. Βεϊνόγλου, η τελική επίδραση θα εξαρτηθεί από την ένταση και τη διάρκεια των εξελίξεων, καθώς και από τις επιπτώσεις τους στις διεθνείς ενεργειακές αγορές και στη ζήτηση από τις βασικές ευρωπαϊκές αγορές επισκεπτών.
Στάση αναμονής στην αγορά
Προς το παρόν, τα μηνύματα από την αγορά είναι καθησυχαστικά. Οι εξελίξεις παρακολουθούνται στενά, αλλά δεν φαίνεται να έχουν επηρεάσει τη δυναμική της τουριστικής ζήτησης για τη φετινή σεζόν.
Η υπουργός Τουρισμού Όλγα Κεφαλογιάννη είχε πρόσφατα διαδικτυακές συναντήσεις με στελέχη των μεγάλων tour operators TUI Group και Jet2 Holidays, με αντικείμενο την πορεία των κρατήσεων για το 2026.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες, η Ελλάδα συνεχίζει να εμφανίζει ιδιαίτερα ισχυρή ζήτηση. Μάλιστα, η Jet2 σχεδιάζει αύξηση της διαθεσιμότητας θέσεων προς τη χώρα κατά περίπου 15% για το 2026.
Θετικά μηνύματα από τη διεθνή αγορά
Ανάλογο κλίμα καταγράφηκε και στη διεθνή τουριστική έκθεση ITB Berlin στο Βερολίνο, όπου η υφυπουργός Τουρισμού Άννα Καραμανλή είχε επαφές με εκπροσώπους της διεθνούς αγοράς.
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των επαγγελματιών του τουρισμού, οι γεωπολιτικές εξελίξεις δεν φαίνεται, προς το παρόν, να επηρεάζουν τη ζήτηση προς την Ελλάδα.
Η πρόεδρος του Ινστιτούτου Τουριστικών Ερευνών και Προβλέψεων και πρόεδρος των ξενοδόχων Ζακύνθου Χριστίνα Τετράδη υπογραμμίζει ότι είναι ακόμη πολύ νωρίς για ασφαλή συμπεράσματα. Όπως σημειώνει, τα πρώτα στοιχεία δείχνουν σταθερή ζήτηση, με τις αγορές να τηρούν στάση αναμονής.
«Σημασία έχει η ένταση και ο χρόνος»
Το ίδιο μήνυμα μεταφέρει και ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ξενοδόχων Γιάννης Χατζής, ο οποίος τονίζει ότι η ζήτηση παραμένει σταθερή, αλλά η αγορά χρειάζεται ψύχραιμη αποτύπωση των δεδομένων και συνεχή προσαρμογή.
Από την πλευρά του, ο πρόεδρος της Ένωσης Ξενοδόχων Αθηνών Αττικής και Αργοσαρωνικού Ευγένιος Βασιλικός σημειώνει ότι οι επόμενες εβδομάδες θα καθορίσουν το εύρος των επιπτώσεων στον διεθνή τουρισμό.
Το συμπέρασμα που προκύπτει από την αγορά είναι σαφές: ο ελληνικός τουρισμός παραμένει ανθεκτικός, όμως η εξέλιξη του πολέμου στη Μέση Ανατολή θα καθορίσει αν η φετινή σεζόν θα κινηθεί χωρίς σημαντικούς κραδασμούς.
sofokleousin.gr
