Η μόνιμη αναδιάρθρωση: Πώς οι απολύσεις γίνονται η νέα κανονικότητα στην εποχή της AI

Η τελευταία σειρά απολύσεων της Microsoft έχει γίνει ένα γνωστό εταιρικό «έθιμο». Την περασμένη εβδομάδα, ο γίγαντας του λογισμικού ανακοίνωσε ότι θα καταργήσει περίπου 4.800 θέσεις εργασίας, σηματοδοτώντας μια ακόμη μείωση του προσωπικού, ενώ παραμένει κερδοφόρος και επενδύει μαζικά στην τεχνητή νοημοσύνη (AI).

Παρόμοιες απολύσεις, από την Amazon έως τη Meta, έχουν εξαπλωθεί στον τομέα της τεχνολογίας τα τελευταία χρόνια, ενώ πολλές από αυτές τις εταιρείες διαθέτουν τεράστιους προϋπολογισμούς για την τεχνητή νοημοσύνη.

Τον Μάιο, η Cloudflare απέλυσε περισσότερο από το 20% του προσωπικού της, σύμφωνα με το Business Insider.

Ο διευθύνων σύμβουλος Matthew Prince, σε άρθρο γνώμης που δημοσίευσε στο Wall Street Journal μετά τις απολύσεις, ανέφερε ότι η εταιρεία δεν είχε δει καμία άλλη εισηγμένη εταιρεία στις ΗΠΑ να προβαίνει σε τόσο δραστικές περικοπές, ενώ παράλληλα παρουσίαζε ρυθμό ανάπτυξης άνω του 30%.

«Ωστόσο, αυτό που κάναμε πιθανότατα θα γίνει ο κανόνας κατά τη διάρκεια του επόμενου έτους», δήλωσε ο Prince.

Φαίνεται ότι και άλλες εταιρείες πήραν το μήνυμα. Τον Μάιο, η Cisco ανέφερε ρεκόρ εσόδων για το τρίτο οικονομικό τρίμηνο και ανακοίνωσε ότι θα προχωρήσει σε περικοπές σχεδόν 5% του προσωπικού της.

Κατά την ανακοίνωση των περικοπών, ο Διευθύνων Σύμβουλος Chuck Robbins δήλωσε ότι οι εταιρείες που θα επικρατήσουν στην εποχή της τεχνητής νοημοσύνης είναι εκείνες που διαθέτουν την πειθαρχία να «μετατοπίζουν συνεχώς τις επενδύσεις» προς τομείς με το μεγαλύτερο μακροπρόθεσμο δυναμικό.

Αντί να περιμένουν να αποκτήσουν βεβαιότητα, πολλές εταιρείες προχωρούν σε μαζικές απολύσεις, καθώς προσπαθούν να καταλάβουν πώς η τεχνητή νοημοσύνη θα αναδιαμορφώσει τις επιχειρήσεις τους.

MICROSOFT JUST MADE IT OFFICIAL. 4,800 JOBS GONE, AND XBOX TAKES THE BIGGEST GAMING LAYOFF EVER ANNOUNCED.

Here is everything going on today.

The cuts: 4,800 people, 2.1% of the company. Xbox absorbs 3,200 of them, with 1,600 walked out on day one. That breaks the record for a… pic.twitter.com/DEfshqZmc6

— LayoffHedge (@LayoffAI) July 6, 2026

«Συνεχής προσαρμογή»

Οι εταιρείες αναφέρονται όλο και πιο συχνά στις περικοπές, ειδικά στο όνομα της τεχνολογικής προόδου.

Η Microsoft δήλωσε ότι οι τελευταίες περικοπές της δεν σχετίζονται με την τεχνητή νοημοσύνη. Ομοίως, η Amazon ανέφερε ότι η τεχνητή νοημοσύνη δεν ήταν ο λόγος για τη συντριπτική πλειοψηφία των περικοπών της τα τελευταία δύο χρόνια.

Ένας εκπρόσωπος της Meta παρέπεμψε σε μια δήλωση που εξέδωσε η εταιρεία σχετικά με τις απολύσεις του Μαΐου, στην οποία ανέφερε ότι οι αλλαγές διέφεραν ανά ομάδα και περιλάμβαναν τη μετακίνηση χιλιάδων εργαζομένων σε άλλες προτεραιότητες.

Ορισμένες εταιρείες στον τομέα της πληροφορίας — ο οποίος περιλαμβάνει την τεχνολογία και τα μέσα ενημέρωσης — προβαίνουν σε περικοπές μετά από υψηλά επίπεδα προσλήψεων κατά τη διάρκεια της πανδημίας.

Επιπλέον, επειδή η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να βοηθήσει στην αυτοματοποίηση ορισμένων εργασιών, ένας βαθμός αναδιάρθρωσης μπορεί να βοηθήσει τις εταιρείες να λειτουργούν πιο αποτελεσματικά. Αυτές οι εξοικονομήσεις μπορούν, με τη σειρά τους, να διατεθούν για δαπανηρές επενδύσεις στην τεχνητή νοημοσύνη.

Ενώ ορισμένες εταιρείες έχουν προβεί σε δραστικές περικοπές καθώς προσπαθούν να χαράξουν μια πορεία προς το μέλλον, οι εταιρείες δεν είναι πιθανό να ανακοινώσουν μαζικές απολύσεις, εκτός αν αντιμετωπίζουν ένα εμπόδιο όπως σοβαρά οικονομικά προβλήματα, δήλωσε ο Joseph Fuller, καθηγητής της Harvard Business School.

Συνολικά, ο Fuller αναμένει ότι πολλές εταιρείες θα προβούν σε μικρότερες, επαναλαμβανόμενες προσαρμογές — αυτό που ο ίδιος αποκαλεί «συνεχή βελτιστοποίηση».

Ένας λόγος, όπως ανέφερε, είναι ότι οι εταιρείες έχουν περάσει περίπου το τελευταίο τέταρτο του αιώνα μειώνοντας αδιάκοπα τα κόστη, με αποτέλεσμα να έχουν απομείνει σχετικά λίγα περιττά στοιχεία προς περικοπή.

Ποσοστό απολύσεων και αποχωρήσεων στον τομέα της πληροφορικής
Source: Bureau of Labor Statistics
Madison Hoff/BI

Το άγνωστο μέλλον της AI

Ένας άλλος λόγος είναι η αβεβαιότητα. Οι εταιρείες δεν γνωρίζουν ακόμη πώς θα εξελιχθεί η τεχνητή νοημοσύνη και, παρά τις πολλές συζητήσεις για εταιρείες που συγκεντρώνουν «πράκτορες» για να αναλάβουν μεγάλο μέρος της εργασίας των υπαλλήλων, δεν έχουν αλλάξει πολλά, είπε, επειδή πολλά εργαλεία βρίσκονται ακόμη σε φάση ανάπτυξης.

Ταυτόχρονα, οι ανησυχίες των διευθυντών σχετικά με τους ανταγωνιστές τροφοδοτούν επίσης την ανάγκη για «συνεχή επανεκτίμηση», ανέφερε ο Fuller.

«Αν συνεχίσουν να κάνουν μόνο σταδιακές αλλαγές, ενώ ένας βασικός ανταγωνιστής τους ποντάρει τα πάντα, μπορεί να ξυπνήσουν ένα πρωί και να βρίσκονται πίσω με 21-0 πριν καν ξεκινήσει ο αγώνας», είπε.

Αυτή η ανταγωνιστική πίεση ωθεί τα στελέχη να λάβουν αποφάσεις σχετικά με το εργατικό δυναμικό.

«Αυτή η αβεβαιότητα, πιστεύω, θα τείνει να οδηγήσει σε απολύσεις», είπε ο Fuller.

Η αναζήτηση σπάνιου ταλέντου στον τομέα της AI

Σε πολλές περιπτώσεις, οι απολύσεις δεν οφείλονται στο ότι οι εργοδότες αντικαθιστούν εξ ολοκλήρου τους εργαζόμενους με τεχνητή νοημοσύνη, δήλωσε η Carrol Chang, διευθύνουσα σύμβουλος της Andela, η οποία συνδέει ταλέντα μηχανικών τεχνητής νοημοσύνης με εταιρείες.

Αντίθετα, είπε, πολλά διοικητικά συμβούλια ασκούν όλο και μεγαλύτερη πίεση στις διοικητικές ομάδες να επιδείξουν αύξηση της παραγωγικότητας χάρη στην τεχνητή νοημοσύνη, χωρίς να αυξήσουν δραματικά τις δαπάνες, για παράδειγμα, σε tokens.

Ωστόσο, λίγες μεγάλες εταιρείες έχουν φτάσει στο σημείο όπου η τεχνητή νοημοσύνη τους επιτρέπει να λειτουργούν με σημαντικά μικρότερο εργατικό δυναμικό, είπε.

Αντί να υποθέτουν ότι η AI μπορεί να αντικαταστήσει άμεσα τους εργαζόμενους, η Chang ανέφερε ότι συχνά θα ήταν προς όφελος των εταιρειών να βοηθήσουν τους υπάρχοντες υπαλλήλους να μάθουν πώς να χρησιμοποιούν αποτελεσματικά την τεχνολογία.

Εν μέρει, όπως είπε, αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι είναι δύσκολο για τις εταιρείες να προσλάβουν τα άτομα που επιθυμούν.

«Οι εργαζόμενοι που έχουν πραγματικά εγγενή εξοικείωση με την τεχνητή νοημοσύνη και την χειρίζονται άπταιστα είναι εξαιρετικά σπάνιοι, και όταν καταφέρνεις να τους βρεις, είναι απίστευτα ακριβοί», ανέφερε.

Ανεξάρτητα από την αιτία, οι εργαζόμενοι νιώθουν τον αντίκτυπο των επικείμενων απολύσεων. Αφού διαρροές οδήγησαν τη Meta να ανακοινώσει τον Απρίλιο ότι θα προχωρούσε σε απολύσεις περίπου ένα μήνα αργότερα, ένας εργαζόμενος περιέγραψε την ενδιάμεση περίοδο ως «28 ημέρες κόλασης».

Η Moyan Chen, μια επιστήμονας δεδομένων που απολύθηκε από τη Meta στο πλαίσιο των περικοπών του Μαΐου, είχε δηλώσει προηγουμένως στο Business Insider ότι όταν η απόλυση για την οποία ανησυχούσε τελικά ήρθε, «ήταν περισσότερο ανακούφιση παρά πόνος».

Το κόστος των συνεχών περικοπών

Οι μικρότερες ομάδες μπορούν να μειώσουν τις ανεπάρκειες και τα επίπεδα της μεσαίας διοίκησης. Ωστόσο, ορισμένες εταιρείες συνειδητοποιούν ότι έχουν πάει πολύ μακριά και έχουν αναγκαστεί να προσλάβουν εκ νέου προσωπικό για θέσεις που είχαν καταργήσει, ελπίζοντας ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα μπορούσε να αναλάβει το έργο.

Η επανειλημμένη απόλυση εργαζομένων και η πρόσληψη αντικαταστατών μπορεί να αποτελέσει έναν δαπανηρό κύκλο, δεδομένου του κόστους των αποζημιώσεων, της πρόσληψης, της εκπαίδευσης και των επιπλέον εξωτερικών συνεργατών, δήλωσε ο Jeffrey Pfeffer, καθηγητής στη Σχολή Διοίκησης Επιχειρήσεων του Πανεπιστημίου του Στάνφορντ.

Αν οι επαναλαμβανόμενες απολύσεις παραμείνουν στρατηγική διαχείρισης και όχι τακτική αντιμετώπισης της ύφεσης, οι εταιρείες ενδέχεται να υποτιμούν αυτό που χάνουν, πρόσθεσε.

Ο Pfeffer ανέφερε ότι οι επαναλαμβανόμενοι κύκλοι απολύσεων δημιουργούν διαρκή αβεβαιότητα εντός των οργανισμών, ενθαρρύνοντας τους κορυφαίους εργαζόμενους να αποχωρήσουν, ενώ ταυτόχρονα αποδυναμώνουν τις σχέσεις και τη συσσωρευμένη γνώση που καθιστούν τις εταιρείες αποτελεσματικές.

Όταν μια εταιρεία επαναπροσλαμβάνει προσωπικό, είπε, «ο συντονισμός και η επικοινωνία δεν θα είναι όπως ήταν αν είχατε συνεργαστεί για κάποιο διάστημα».

Ο Fuller του Χάρβαρντ ανέφερε ότι, καθώς η τεχνητή νοημοσύνη αναλαμβάνει όλο και περισσότερο έργο, οι εταιρείες θα χρειάζονται περισσότερους, και όχι λιγότερους, ανθρώπους με βαθιά κατανόηση του πλαισίου των εταιρικών διαδικασιών, των αγορών, των ανταγωνιστών, των πελατών, των προμηθευτών και των κανονισμών του κλάδου.

«Πρέπει να κρατάτε άτομα που γνωρίζουν για τι πράγμα μιλάνε», είπε.