«Βιολάντα»: Εκτεταμένη διαρροή προπανίου διαπιστώνει η έκθεση του Γενικού Χημείου του Κράτους

Μεγάλη ποσότητα προπανίου, αρωματικοί υδρογονάνθρακες και άλλες ουσίες, όπως θείο, εντοπίστηκαν στα δείγματα που ανέλυσε το Γενικό Χημείο του Κράτους στο εργοστάσιο της Βιολάντα μετά την καταστροφική έκρηξη που κόστισε τη ζωή σε πέντε εργάτριες.

Τα δείγματα προέρχονταν από αέρα, χώμα και υλικά και, σύμφωνα με το δημοσίευμα, αποτυπώνουν το εύρος της διαρροής υγραερίου.

Σύμφωνα με την eleftheria.gr ενδεικτικό της έκτασης που περιγράφεται στις εκθέσεις είναι ότι ποσότητα υγραερίου εντοπίστηκε ακόμη και σε τυφλό δείγμα χώματος, το οποίο είχε ληφθεί σε απόσταση 100 μέτρων από το εργοστάσιο.

Τα 24 δείγματα και η εισαγγελική παραγγελία

Τα συνολικά 24 δείγματα που εξετάστηκαν ελήφθησαν στις 5 και 6 Φεβρουαρίου 2026, σε εκτέλεση εισαγγελικής παραγγελίας της Εισαγγελίας Πρωτοδικών Τρικάλων, στο πλαίσιο της προκαταρκτικής εξέτασης που διενεργεί η Διεύθυνση Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού για την έκρηξη στο εργοστάσιο.

Οι εκθέσεις εξέτασης των δειγμάτων διαβιβάστηκαν στον ανακριτή Πρωτοδικών Τρικάλων στα μέσα του περασμένου Μαρτίου.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, τα δείγματα αφορούσαν 16 δείγματα χωμάτων, 2 δείγματα υγραερίου, 1 δείγμα φελιζόλ, 1 δείγμα υλικού από δάπεδο και 3 δείγματα αέρα.

Τι έδειξαν οι αναλύσεις σε αέρα και χώμα

Ένα από τα δείγματα αέρα συλλέχθηκε από οπή στον τσιμεντένιο τοίχο του υπογείου, η οποία, όπως αναφέρεται, «φαίνεται να επικοινωνεί με το εσωτερικό της κατασκευής». Στο συγκεκριμένο δείγμα ανιχνεύθηκε παρουσία υγραερίου, δηλαδή προπάνιο, ισοβουτάνιο και βουτάνιο. Σημειώνεται, μάλιστα, ότι «η ακριβής ποσότητα των επιμέρους αερίων του υγραερίου στο δείγμα ενδέχεται να είναι υψηλότερη αυτής που προσδιορίστηκε εργαστηριακά, λόγω διαφυγής των αερίων κατά τη δειγματοληψία». Το ίδιο ενδεχόμενο, σύμφωνα με το κείμενο, αναφέρεται σχεδόν σε κάθε έκθεση εξέτασης.

Παρουσία υγραερίου ανιχνεύθηκε και σε δείγμα χώματος από τάφρο προ εκσκαφής, σε βάθος 1,15 μέτρων στον αύλειο χώρο του εργοστασίου. Στο ίδιο δείγμα εντοπίστηκαν επίσης ίχνη διφαινυλο-σουλφιδίου και φθαλικού διβουτυλεστέρα.

Σε άλλο δείγμα χώματος, που συγκεντρώθηκε από χαντάκι γύρω από τον σωλήνα υγραερίου κοντά στο τοιχίο των δεξαμενών, ταυτοποιήθηκαν ίχνη αιθανόλης, ακετόνης και μέθυλο-προπανόλης. Στην ίδια έκθεση αναφέρεται ότι η μη ανίχνευση αερίων υγραερίου «δεν σημαίνει και την απουσία των αερίων αυτών στο δείγμα αρχικά, καθώς οι ουσίες αυτές αναμένεται λόγω πτητικότητας να έχουν διαφύγει», ενώ σημειώνεται ακόμη ότι «το παρόν δείγμα χώματος είναι όξινο».

Σε άλλο δείγμα χώματος από τον αύλειο χώρο του εργοστασίου, καταγράφεται επίσης παρουσία υγραερίου, δηλαδή προπάνιο, ισοβουτάνιο και βουτάνιο, καθώς και ίχνη 2-μεθυλο-2-προπανόλης, διφαινυλο σουλφιδίου και διεξυλο σουλφιδίου.

Οι συγκεντρώσεις προπανίου και το σημείο διαρροής

Μεγάλη ποσότητα προπανίου, συγκεκριμένα 3.893 mg/Kg, ανιχνεύθηκε σε δείγμα φελιζόλ που συλλέχθηκε από την τάφρο του σωλήνα υγραερίου. Στο ίδιο δείγμα εντοπίστηκαν επίσης μεγάλη ποσότητα ισοβουτανίου, 393 mg/Kg, και βουτανίου, 425 mg/Kg.

Σύμφωνα με το κείμενο, στο ίδιο δείγμα ταυτοποιήθηκαν σε ίχνη πολλές πτητικές ουσίες και αρωματικοί υδρογονάνθρακες, όπως τολουόλιο, ξυλόλιο, τριμέθυλο-βενζόλιο, αίθυλο-διμέθυλο-βενζόλιο, μέθυλο-πρόπυλο-βενζόλιο και τετραμέθυλο-βενζόλιο, σε διάφορες ισομερείς μορφές.

Σε δείγμα γκριζωπού χώματος από την τάφρο του σωλήνα υγραερίου, περίπου στη μέση, ανιχνεύθηκε επίσης παρουσία υγραερίου, μαζί με άλλες ουσίες όπως θείο και διμέθυλο-δισουλφίδιο.

Άλλο δείγμα συλλέχθηκε από χώμα κοντά στην πρώτη τρύπα του αγωγού υγραερίου, έπειτα από σκάψιμο της τάφρου για τον εντοπισμό του σημείου διαρροής. Και εκεί, σύμφωνα με το δημοσίευμα, ανιχνεύθηκε παρουσία υγραερίου, αλλά και άλλων ουσιών όπως θείο και θειούχες ενώσεις.

Αντίστοιχα ευρήματα καταγράφηκαν και σε δείγμα χώματος που λήφθηκε κοντά σε τρύπα αγωγού LPG από τον αύλειο χώρο του εργοστασίου, όπου εντοπίστηκαν ίχνη αρωματικών ενώσεων, όπως «υποκατεστημένα παράγωγα του βενζολίου και του ναφθαλενίου και θειούχες οργανικές ενώσεις».

Παρόμοια ήταν και τα αποτελέσματα από δείγμα χώματος που συλλέχθηκε από τον έκτο λάκκο σε διπλανό χωράφι, σε απόσταση δύο μέτρων από το τοιχίο των δεξαμενών υγραερίου, σε βάθος περίπου ενός μέτρου, καθώς και εκεί ανιχνεύθηκε παρουσία υγραερίου και θειούχων ενώσεων.

Υγραέριο ακόμη και σε τυφλό δείγμα

Ποσότητα υγραερίου εντοπίστηκε και σε δείγμα χώματος που συγκεντρώθηκε από τον έβδομο λάκκο πίσω από το χαντάκι, ανατολικά, σε βάθος ενός μέτρου, στον αύλειο χώρο του εργοστασίου.

Υψηλή συγκέντρωση προπανίου, 650 mg/Kg, ανιχνεύθηκε επίσης σε δείγμα στερεού καμένου υλικού από το πάτωμα του υπογείου του εργοστασίου.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στο ότι δείγμα υγραερίου, έστω και σε πολύ μικρή ποσότητα, ανιχνεύθηκε σε τυφλό δείγμα χώματος από απόσταση 100 μέτρων από τον αύλειο χώρο του εργοστασίου, αλλά και σε δείγμα χώματος από διπλανό χωράφι σε απόσταση 1 μέτρου από το τοιχίο των δεξαμενών LPG.

Κατά το ίδιο δημοσίευμα, παρουσία υγραερίου καταγράφηκε σε όλα τα δείγματα χώματος που συλλέχθηκαν από λάκκους μπροστά από το υπόγειο, στη γωνία με το υπόγειο, σε χαντάκι δίπλα στους βόθρους και στον αύλειο χώρο του εργοστασίου.

Τι έδειξε ο έλεγχος στον αγωγό και στις δεξαμενές

Για το δείγμα που αφορούσε τμήμα της υπόγειας σωλήνωσης που συνδέει τις δύο υπέργειες δεξαμενές υγραερίου, αναφέρεται ότι «η εξωτερική του επιφάνεια φέρει σημάδια διάβρωσης», η οποία, όμως, χαρακτηρίζεται επιφανειακή, λόγω της υγρασίας του περιβάλλοντος χώματος και των υδατοδιαλυτών χλωριόντων και θειικών ιόντων.

Όπως επισημαίνεται, η συγκεκριμένη διάβρωση «δεν φαίνεται να διατρέχει το πάχος του σωλήνα ώστε να προκαλέσει διαρροή του ρευστού σε αυτό το τμήμα του αγωγού», ενώ κατά την εξέταση τεσσάρων εγκάρσιων τομών δεν προέκυψε τοπική διάβρωση.

Παράλληλα, καταγράφεται ότι «η εσωτερική επιφάνεια του αγωγού έχει χρώμα καφέ, χωρίς να εμφανίζονται οπτικώς σημάδια τοπικής διάβρωσης και κοιλώματα (pits) που μπορούν να οδηγήσουν σε διαρροή του ρευστού». Τα προϊόντα διάβρωσης που αποξέστηκαν από την εξωτερική επιφάνεια του αγωγού αποτελούνται, όπως αναφέρεται, από ενώσεις του τρισθενούς σιδήρου και διοξείδιο του πυριτίου.

Εξετάστηκε ακόμη δείγμα αερίου από τις δύο υπέργειες δεξαμενές. Η πρώτη περιείχε προπάνιο σε ποσοστό 89% κ.β. και η δεύτερη σε ποσοστό 87,7% κ.β. Στο κείμενο σημειώνεται επίσης ότι οι φιάλες των δειγμάτων αερίου που συλλέχθηκαν «αναδίδουν δυσάρεστη οσμή θειούχων οργανικών ενώσεων».